Uitgelicht

Donderdag 14 februari: burgers in beweging in het Rivierenland

Vergeet die Valentijnsavond, op donderdag 14 februari hebben we iets veel belangrijkers te doen.

Wat denk je van een avond met de burgerbewegingen van het Rivierenland?

Op die grote lap grond aan de Rupel en zijn zijrivieren, ruwweg van Bonheiden tot Bornem, zijn er burgers actief in allerlei groepen die niet over één kam te scheren zijn. In stilte opererend met een lokale focus, of met wat meer lawaai. Met enkelen of met vele tientallen. Met wortels in de jaren ’80, of vers van 2018. We hebben het allemaal in onze regio. De essentie: burgers vinden elkaar, kijken met een brede blik naar ecologische en sociale problemen en werken in de richting van oplossingen.

Omdat we beter samen kunnen werken dan naast elkaar, nodigt Transitie Vaartland iedereen die zich aangesproken voelt uit op donderdagavond 14 februari vanaf 19 uur in de Mozaïek in Willebroek.

Wie zal er zijn?

Klimaan, jonge klimaatbeweging actief in de brede regio Mechelen (inclusief Willebroek) rond energie, grond, lucht, water. Klimaan zal in 2019 een hernieuwbare-energiecoöperatie oprichten.
Meer info: www.klimaan.be.

Denktank Rupelstreek, werkt rond circulaire economie, ruimte, duurzame energie en klimaatadaptatie in de Rupelstreek.
Meer info: www.denktank-rupelstreek.be.

Transitie Klein-Brabant, met een breed scala aan initiatieven die zijn voortgekomen uit het transitiedenken, bijvoorbeeld grote Repair Cafés.
Zie: www.facebook.com/Transitie-Klein-Brabant-854143281273429/ en repaircafekleinbrabant.blogspot.com.

Uiteraard ook Transitie Vaartland, transitiegroep in Willebroek 🙂

En verder: iedereen die zich aangesproken voelt, ook als je gewoon nieuwsgierig bent.

Zien we belangrijke groepen of personen over het hoofd? Geef een seintje.

Op het programma

  1. Ontmoeting tussen de burgerbewegingen: wie zijn we, wat doen we, wat drijft ons?
  2. Hoe kunnen we de krachten bundelen? Niet iedereen heeft de capaciteit om een energiecoöperatie uit de grond te stampen, dus we laten al zeker graag Klimaan aan het woord over de energiecoöperatie in oprichting. Ook andere hete hangijzers kunnen op tafel komen.

Praktisch

Donderdagavond 14 februari
Welkom voor een babbel vanaf 19u
Start om 19u30
Einde rond 22u

Adres: De Mozaïek, Appeldonkstraat 60 in Willebroek, 400 meter van het station van Willebroek.

Treinreizigers laten we niet in de kou staan: de trein uit Mechelen komt aan om 18u53, die uit Sint-Niklaas (Bornem, Puurs) om 19u06. Laatste vertrek naar Mechelen om 22u07, naar Sint-Niklaas om 22u54.

Kom je ook graag? Je bent welkom. Als het kan, stuur dan vooraf een mailtje aan transitievaartland@gmail.com of laat hieronder een reactie achter, dan weten we hoeveel mensen we ongeveer mogen verwachten. Tot dan!

Uitgelicht

Op donderdag 14 maart hebben we ‘plannen voor plaats’

Hoe willen we wonen en leven in Willebroek? Rond die vraag werd onlangs al een stevig (jachthaven)rondje nagedacht, maar niet iedereen werd daar gelukkig van.

Om opnieuw met frisse ogen naar Willebroek te kijken, organiseert Wivak vzw een avond rond ‘Plannen voor plaats’. Eerst bekijken we de inspirerende documentaire van de Vlaamse Bouwmeester. Daarna gaan we in gesprek over onze wensen voor Willebroek, volgens de aanpak van ‘Deep Democracy’, een methode die van uiteenlopende ideeën tot een gedragen besluit probeert te komen.

Donderdag 14 maart om 20 uur

In de Gemeentelijke Schouwburg (A. Van Landeghemstraat 101, Willebroek).
Gratis inkom. Inschrijven hoeft niet.

Een organisatie van Wivak vzw in samenwerking met Transitie Vaartland. Voor wie nog nooit van Wivak vzw gehoord heeft: dit is de vzw die bijvoorbeeld de Willebroekse Oxfam Wereldwinkel openhoudt en die de Willebroekse 11.11.11-actie organiseert.

Over de documentaire

In Plannen voor plaats nemen Nic Balthazar en Vlaams Bouwmeester Leo Van Broeck ons mee op een tocht door Vlaanderen, op zoek naar vernieuwende ruimtelijke projecten en frisse ideeën over de inrichting van onze leefomgeving.

Willen we onze klimaat- en energiedoelstellingen halen, volgende generaties een toekomst bieden en de biodiversiteit vrijwaren, dan moeten we immers anders gaan nadenken over wonen en bouwen, over ontwikkeling en mobiliteit.

De film laat zien dat die mindswitch niet in het teken hoeft te staan van bezuiniging, versobering of verlies, maar juist de sleutel kan bieden tot een aangenamere, gezondere, beter uitgeruste en meer inclusieve leefomgeving.

Tot dan?

Ben jij al lid van Klimaan?

Eén van onze gasten op donderdag 14 februari is Klimaan: de burgerbeweging uit de Mechelse regio, die ondertussen haar eerste verjaardag gevierd heeft.

Het verschil tussen Klimaan en Transitie Vaartland? Transitie Vaartland beperkt zich tot Willebroek en omgeving, terwijl Klimaan actief is in Mechelen en een hele reeks omliggende gemeenten, waaronder ook Willebroek.

Klimaan heeft daardoor veel meer mensen aan boord en kan dus makkelijker grootse dingen doen. Eén van de plannen is het oprichten van een burgercoöperatie die hernieuwbare energie produceert. Daarover hoor je later zeker meer.

Uiteraard zijn Transitie Vaartland en Klimaan twee handen op één buik. Lieven en ik zijn ook actief lid van Klimaan.

Je kan Klimaan een duw in de rug geven

Word steunend lid. Je gaat akkoord met de statuten en met de missie van Klimaan vzw: ‘streven naar een klimaatneutrale en klimaatrechtvaardige samenleving, waarin burgers, bedrijven, verenigingen en overheden de handen in elkaar slaan’. Dit online formulier invullen volstaat. Er zijn geen kosten, risico’s of verplichtingen aan verbonden. Nu doen? Je laat er de stem van Klimaan luider door klinken.

Ontmoet Klimaan in levende lijve

Elke tweede dinsdag van de maand kan je de Klimaan-sfeer opsnuiven tijdens de algemene vergadering in het Ondernemershuis in Mechelen. Of, dichter bij huis, kom op donderdag 14 februari naar onze netwerkavond met de burgerbewegingen van het Rivierenland.

‘Rise for Climate’ op zondag 27 januari

Tijdens de vorige klimaatmars op 2 december konden wij er niet bij zijn, want we organiseerden toen zelf een Repair Café. We grijpen nu dus de nieuwe kans om onze stem te laten horen, op zondag 27 januari.

Waarom hoeven we niet meer uit te leggen. De aarde warmt op, het ecosysteem stort ineen, er moet dringend iets aan gebeuren. Grote mensenmassa’s die op straat komen kunnen iets in beweging zetten.

Verzamelen om 13u aan station Brussel-Noord.
Start van de klimaatmars om 14u.
Lees meer op het Facebook-event van Rise for Climate.

Wil je graag samen treinen? Laat iets weten. Vermoedelijk nemen we de trein van 11u07 in Willebroek.

*UPDATE: De NMBS legt extra treinen in, dus dan kunnen we later vertrekken: 12u07 in Willebroek.*

Repair Cafés 2019

In 2018 schoot het Willebroeks Repair Café uit de startblokken, met meteen een zomereditie en een wintereditie. Hoe we een Repair Café organiseren hebben we nu wel in de vingers, dus we gaan gewoon verder aan hetzelfde tempo.

Noteer dus al de datums voor 2019:

Zomers Repair Café: zaterdag 8 juni van 14u tot 17u in de Mozaïek (Appeldonkstraat 60), met zomerbar in de tuin.

Winters Repair Café: zondag 24 november van 14u tot 17u. Opnieuw in de Mozaïek of eens ergens anders? Daar denken we nog over na. Ideetjes zijn welkom.

Wil je mee voorbereiden, of op de dag zelf een handje toesteken? Laat ons iets weten.

Nu al iets kapot?

Op de website van Netwerk Bewust Verbruiken vind je een overzicht van alle Repair Cafés: https://www.bewustverbruiken.be/agenda-repair-cafes.

Het eerstvolgende in de buurt: zaterdag 2 februari in Puurs.

 

Meterstanden noteren, een maandelijks ritueel

Deze blog verscheen eerder op www.klimaan.be.

Begin januari. Tijd voor ons maandelijks ritueel. De website van EnergieID openen. Even naar de auto. Mijn dochter toetst de kilometerstand in. Daarna de kelder in, om de tellers van de elektriciteit en het water af te lezen. Drie minuten, langer duurt het niet.

Verwarmen doen we nog op mazout en daarvan kunnen we het verbruik moeilijk opvolgen. (Al zou het kunnen, met een vouwmeter in de tank en wat rekenwerk, maar zo volhardend zijn we nu ook weer niet.)

Na het noteren altijd even snel de rapporten aanklikken. Begin januari kunnen we vergelijken met de voorgaande jaren.

Auto: ietsje meer dan 9000 kilometer in 2018. Evenveel als in 2016 en maar 160 kilometer meer dan in 2017. We hopen onze gezinswagen ooit af te danken en over te schakelen op autodelen (al zijn de mogelijkheden in de buurt nu nog heel beperkt). Toch handig dat we ons verbruik goed kennen en weten dat de kilometers vooral aantikken in de zomer.

Water: 52 kubieke meter. Zonder speciale inspanningen te doen verbruiken we elk jaar wat minder water. Mooi meegenomen.

Elektriciteit: bijna 2700 kWh. Ons verbruik danst al jaren op en neer tussen 2500 kWh en 2700 kWh. In 2018 weer 180 kWh meer dan het jaar ervoor, ondanks enkele doordachte keuzes. Hoe zou dat komen? ‘Ik weet het,’ zegt mijn zoon. ‘Mama, jij zet gewoon veel te vaak thee.’ Zou dat zo zijn, zoon? Ik denk eerder aan een paar andere verbruikers. Maar goed, iemand thee?

Maak gratis je eigen energiedossier op www.energieid.be.

De leentuinen in Willebroek: ecologisch en solidair tuinieren

Uit het nieuwe nummer van Oikos Tijdschrift (2018/4 – nr. 88).
Een inspirerend artikel uit onze regio, v
an de hand van Evelien Lambrecht, medewerker secretariaat en communicatie bij ATD Vierde Wereld Vlaanderen en ook medestander bij ATD Vierde Wereld Leuven.

‘We zijn begonnen met het tuintje van tanteke en ondertussen bewerken we al tien tuinen.’ Jan Ruet, vrijwilliger bij de Leentuinvrienden in Willebroek, klinkt enthousiast. Ik sta samen met hem in het allereerste leentuintje, aan de sociale woning van zijn tante. ‘Tanteke kan na enkele zware operaties haar tuin niet meer zelf onderhouden, dus doe ik het voor haar.’ De tuin is een lust voor het oog. Ik zie kruiden, fruit en verschillende groenten kriskras door elkaar geplant. ‘Zo kunnen we het gebruik van pesticiden vermijden’, legt Jan uit. Planten geven geuren af waarmee ze bepaalde insecten kunnen afstoten of misleiden. Zo kan je bijvoorbeeld wortels naast ajuinen planten. De geur van de ajuinplant misleidt de wortelvlieg en tegelijkertijd wordt de uienvlieg misleid door de geur van wortels. ‘Dat is combinatieteelt.’ Jan leidt me verder door de eetbare jungle. Ik moet uitkijken waar ik loop, want overal groeit wel iets. ‘Ruik eens, Marokkaanse munt.’ Hij rolt een groen blaadje tussen zijn vingers en houdt het onder mijn neus. ‘En daar staat ook nog pepermunt en witte munt.’ Overal valt iets te ruiken en te proeven. Ik steek een vuurrood kerstomaatje in mijn mond. ‘Lekker sappig hé?’, zegt Jan. ‘Veel beter dan in de winkel, daar proeven ze zo flets.’

De leentuinen zijn een initiatief van de lokale groep van ATD Vierde Wereld, een vereniging waar armen het woord nemen. “De leentuinen in Willebroek: ecologisch en solidair tuinieren” verder lezen

Wintereditie van het Repair Café was een succes

Terwijl de grootste Belgische klimaatmars ooit door Brussel trok, droegen ook wij ons steentje bij voor het klimaat, door spullen een tweede leven te geven.

Het tweede Repair Café in Willebroek trok alweer een mooi aantal bezoekers. Veel van hen brachten klein elektro mee: 21 toestellen werden onder handen genomen. Ook de herstellers van juwelen, kleding, computers en allerlei hadden zowat heel de tijd iets om te repareren op hun tafel.

De fietsers lieten zich afschrikken door het slechte weer. Er waren deze keer maar 10 fietsen om te herstellen, terwijl dat er in de zomer 23 waren. Jammer ook dat de messenslijper met griep moest afzeggen. De messen zullen moeten wachten tot de volgende keer.

Alles samen werden 56 te repareren stuks meegebracht.

Kon alles gerepareerd worden?

Van textiel, juwelen en fietsen kon het meeste gerepareerd worden. Soms lukte het niet, omdat we de juiste draad, pareltjes of binnenbanden niet voorhanden hadden, of omdat de reparatie te veel tijd in beslag zou nemen.

Bij klein elektro en computers was het anders: veel toestellen werden ‘niet repareerbaar’ verklaard. Toestellen worden helaas vaak ontworpen om snel stuk te gaan en reparatie is zo goed als onmogelijk.  Goed voor de omzet van de fabrikanten, maar met een zware impact op het milieu.

Toch kregen de herstellers een aantal stuks elektro die er op het eerste gezicht uitzagen als ‘moeilijke gevallen’ weer aan de praat. Dus het is zeker de moeite om langs te komen met je klein elektro.

De cijfers

Van de 56 stuks blijft het voor 12 stuks een mysterie of ze gerepareerd zijn of niet (briefje niet ingevuld of ingediend). Van de 44 stuks waarvan we het wel weten werden er 20 helemaal hersteld, 7 half hersteld en konden 17 stuks niet hersteld worden (waarvan 11 klein elektro).

‘Wanneer is het volgende Repair Café?’ vroegen mensen af en toe. Wel, dat laten we binnenkort weten. Fijn om vast te stellen we met ons initiatief een antwoord bieden op een vraag die leeft in Willebroek.

 

 

De Leentuinvrienden winnen Burgervuur-prijs

Door Transitie Vaartlander Lieven, ook actief in ATD Vierde Wereld en één van De Leentuinvrienden.

De Leentuinvrienden hebben de prijs van ‘creatieve actie met potentieel’ in de wacht gesleept op de Burgervuur-trefdag van De Wakkere Burger vzw op 26 mei 2018 in het Vlaams Parlement. Ook andere veelbelovende burgerparticipatieprojecten kwamen aan bod tijdens deze trefdag.

Het idee voor de leentuinen ontstond in 2014, tijdens een vergadering van ATD Vierde Wereld. De Leentuinvrienden bewerken moestuinen van mensen die dit zelf niet meer willen of kunnen. Het unieke aan het project is dat het opgezet is vanuit en met mensen met armoede-ervaring. Mensen komen terug in aanraking met de natuur, met verse groenten en ze leren tuinieren, een zinvolle bezigheid die ook kadert in de transitiegedachte van ‘lokaal voedsel’.

Het project van leentuinen is nadien opgepikt door de gemeente Willebroek. De bibliotheek beheert nu een databank van tuinen waar mensen die graag een tuin bewerken zich kunnen aanmelden. Een tuinier krijgt in principe een contract voor 3 jaar, moet ecologisch werken en heeft recht op de opbrengst uit de tuin die hij/zij bewerkt.

We hopen dat meer en meer mensen terug zelf groenten beginnen kweken omdat dit duurzamer is en ook het contact met de natuur terug herstelt. We hopen ook dat er vanuit de tuinprojecten andere initiatieven kunnen ontstaan zoals volkskeukens (samen-koken), sociale kruideniers of echte stadslandbouwprojecten. Een voorbeeld hierbij is zeker wat er in Gent gebeurt, onder het project ‘Gent en garde’.

Voor meer info over de leentuinen kan je terecht bij de bibliotheek. ‘De Leentuinvrienden’ vind je via hun facebookpagina.

Nieuwe LETSers in Willebroek

LETS-coördinator Joachim over het instapmoment voor nieuwe LETSers

Op 14 oktober vond in de lokalen van de Wereldwinkel in Willebroek een infomoment plaats over de LETS-ruilkring. We mochten voor Willebroek 4 nieuwe gezinnen aansluiten. Daarnaast stapten ook verschillende gezinnen uit Klein-Brabant in. De LETS-ruilkring ‘Klein-Brabant – Vaartland’ telt nu bijna 100 gezinnen.

Wil je meer weten over LETS? Of wil je graag deelnemen aan een infomoment? Bekijk dan zeker onze pagina over LETS en stuur ons gerust een mailtje.