De leentuinen in Willebroek: ecologisch en solidair tuinieren

Uit het nieuwe nummer van Oikos Tijdschrift (2018/4 – nr. 88).
Een inspirerend artikel uit onze regio, v
an de hand van Evelien Lambrecht, medewerker secretariaat en communicatie bij ATD Vierde Wereld Vlaanderen en ook medestander bij ATD Vierde Wereld Leuven.

‘We zijn begonnen met het tuintje van tanteke en ondertussen bewerken we al tien tuinen.’ Jan Ruet, vrijwilliger bij de Leentuinvrienden in Willebroek, klinkt enthousiast. Ik sta samen met hem in het allereerste leentuintje, aan de sociale woning van zijn tante. ‘Tanteke kan na enkele zware operaties haar tuin niet meer zelf onderhouden, dus doe ik het voor haar.’ De tuin is een lust voor het oog. Ik zie kruiden, fruit en verschillende groenten kriskras door elkaar geplant. ‘Zo kunnen we het gebruik van pesticiden vermijden’, legt Jan uit. Planten geven geuren af waarmee ze bepaalde insecten kunnen afstoten of misleiden. Zo kan je bijvoorbeeld wortels naast ajuinen planten. De geur van de ajuinplant misleidt de wortelvlieg en tegelijkertijd wordt de uienvlieg misleid door de geur van wortels. ‘Dat is combinatieteelt.’ Jan leidt me verder door de eetbare jungle. Ik moet uitkijken waar ik loop, want overal groeit wel iets. ‘Ruik eens, Marokkaanse munt.’ Hij rolt een groen blaadje tussen zijn vingers en houdt het onder mijn neus. ‘En daar staat ook nog pepermunt en witte munt.’ Overal valt iets te ruiken en te proeven. Ik steek een vuurrood kerstomaatje in mijn mond. ‘Lekker sappig hé?’, zegt Jan. ‘Veel beter dan in de winkel, daar proeven ze zo flets.’

De leentuinen zijn een initiatief van de lokale groep van ATD Vierde Wereld, een vereniging waar armen het woord nemen. “De leentuinen in Willebroek: ecologisch en solidair tuinieren” verder lezen

Wintereditie van het Repair Café was een succes

Terwijl de grootste Belgische klimaatmars ooit door Brussel trok, droegen ook wij ons steentje bij voor het klimaat, door spullen een tweede leven te geven.

Het tweede Repair Café in Willebroek trok alweer een mooi aantal bezoekers. Veel van hen brachten klein elektro mee: 21 toestellen werden onder handen genomen. Ook de herstellers van juwelen, kleding, computers en allerlei hadden zowat heel de tijd iets om te repareren op hun tafel.

De fietsers lieten zich afschrikken door het slechte weer. Er waren deze keer maar 10 fietsen om te herstellen, terwijl dat er in de zomer 23 waren. Jammer ook dat de messenslijper met griep moest afzeggen. De messen zullen moeten wachten tot de volgende keer.

Alles samen werden 56 te repareren stuks meegebracht.

Kon alles gerepareerd worden?

Van textiel, juwelen en fietsen kon het meeste gerepareerd worden. Soms lukte het niet, omdat we de juiste draad, pareltjes of binnenbanden niet voorhanden hadden, of omdat de reparatie te veel tijd in beslag zou nemen.

Bij klein elektro en computers was het anders: veel toestellen werden ‘niet repareerbaar’ verklaard. Toestellen worden helaas vaak ontworpen om snel stuk te gaan en reparatie is zo goed als onmogelijk.  Goed voor de omzet van de fabrikanten, maar met een zware impact op het milieu.

Toch kregen de herstellers een aantal stuks elektro die er op het eerste gezicht uitzagen als ‘moeilijke gevallen’ weer aan de praat. Dus het is zeker de moeite om langs te komen met je klein elektro.

De cijfers

Van de 56 stuks blijft het voor 12 stuks een mysterie of ze gerepareerd zijn of niet (briefje niet ingevuld of ingediend). Van de 44 stuks waarvan we het wel weten werden er 20 helemaal hersteld, 7 half hersteld en konden 17 stuks niet hersteld worden (waarvan 11 klein elektro).

‘Wanneer is het volgende Repair Café?’ vroegen mensen af en toe. Wel, dat laten we binnenkort weten. Fijn om vast te stellen we met ons initiatief een antwoord bieden op een vraag die leeft in Willebroek.

 

 

De Leentuinvrienden winnen Burgervuur-prijs

Door Transitie Vaartlander Lieven, ook actief in ATD Vierde Wereld en één van De Leentuinvrienden.

De Leentuinvrienden hebben de prijs van ‘creatieve actie met potentieel’ in de wacht gesleept op de Burgervuur-trefdag van De Wakkere Burger vzw op 26 mei 2018 in het Vlaams Parlement. Ook andere veelbelovende burgerparticipatieprojecten kwamen aan bod tijdens deze trefdag.

Het idee voor de leentuinen ontstond in 2014, tijdens een vergadering van ATD Vierde Wereld. De Leentuinvrienden bewerken moestuinen van mensen die dit zelf niet meer willen of kunnen. Het unieke aan het project is dat het opgezet is vanuit en met mensen met armoede-ervaring. Mensen komen terug in aanraking met de natuur, met verse groenten en ze leren tuinieren, een zinvolle bezigheid die ook kadert in de transitiegedachte van ‘lokaal voedsel’.

Het project van leentuinen is nadien opgepikt door de gemeente Willebroek. De bibliotheek beheert nu een databank van tuinen waar mensen die graag een tuin bewerken zich kunnen aanmelden. Een tuinier krijgt in principe een contract voor 3 jaar, moet ecologisch werken en heeft recht op de opbrengst uit de tuin die hij/zij bewerkt.

We hopen dat meer en meer mensen terug zelf groenten beginnen kweken omdat dit duurzamer is en ook het contact met de natuur terug herstelt. We hopen ook dat er vanuit de tuinprojecten andere initiatieven kunnen ontstaan zoals volkskeukens (samen-koken), sociale kruideniers of echte stadslandbouwprojecten. Een voorbeeld hierbij is zeker wat er in Gent gebeurt, onder het project ‘Gent en garde’.

Voor meer info over de leentuinen kan je terecht bij de bibliotheek. ‘De Leentuinvrienden’ vind je via hun facebookpagina.

Nieuwe LETSers in Willebroek

LETS-coördinator Joachim over het instapmoment voor nieuwe LETSers

Op 14 oktober vond in de lokalen van de Wereldwinkel in Willebroek een infomoment plaats over de LETS-ruilkring. We mochten voor Willebroek 4 nieuwe gezinnen aansluiten. Daarnaast stapten ook verschillende gezinnen uit Klein-Brabant in. De LETS-ruilkring ‘Klein-Brabant – Vaartland’ telt nu bijna 100 gezinnen.

Wil je meer weten over LETS? Of wil je graag deelnemen aan een infomoment? Bekijk dan zeker onze pagina over LETS en stuur ons gerust een mailtje.

Tweede Repair Café: zondag 2 december

Het Repair Café in juni was een schot in de roos: tientallen spullen kregen een tweede leven. Honderden zelfs, als je alle scherp geslepen messen meetelt. Klein elektro was populair, er werden ook veel fietsen opgeknapt, er werden kleren genaaid, er werd gelijmd en gevezen…

Voor herhaling vatbaar, vonden we. Op dus naar de tweede editie:

op zondag 2 december tussen 14 uur en 17 uur.

Net zoals de vorige keer trekken we naar de Mozaïek, in de Appeldonkstraat 60 in Willebroek. Vooraf inschrijven hoeft niet.

Welke spullen kan je deze keer meebrengen?

juwelen / kleding en textiel / computers en tablets / klein elektro / fietsen / messen / allerlei
  • NIEUW – Juwelen
    Leuke oorbellen, maar helaas gebroken. Of een ketting die niet goed meer sluit… Geef ze nog een tweede kans. Met enkele snelle technieken worden ze weer zo goed als nieuw:
    opnieuw rijgen / slotjes vervangen / plakken / aanhechtingen.
  • AANRADER – Kleding en ander textiel
    Een knoop aanzetten, een gescheurde naad? Of wil je weten of die broek wat breder of smaller kan gemaakt worden? De stikmachines en de naaikoffer staan klaar.
  • Computers en tablets
    Software- of hardwareprobleem? Experts ter zaken delen hun kennis en doen hun best om het probleem te verhelpen.
  • Klein elektro
    Met de nadruk op ‘klein’, dus geen wasmachines of diepvriezers, want daarvoor hebben we geen plaats. Wel: wekkerradio’s, haardrogers, broodroosters, wafelijzers, mixers, dvd-spelers …

  • Fietsen
    Piepende remmen, eindelijk eens die verlichting nakijken, een platte band, verlost worden van dat gerammel? Unieke kans om zelf te leren hoe je je fiets in topvorm houdt.

  • Messen
    Allerlei messen worden weer wat scherper gemaakt door de messenslijper aan 0,5 euro per mes, om slijtage aan de slijpsteen te vergoeden. Maximum twee messen per persoon. Heb je meer dan twee messen bij? Wacht dan opnieuw op je beurt. Zo krijgt iedereen een eerlijke kans om enkele messen te laten slijpen.
  • Iets dat gelijmd moet worden
    Straffe lijm nodig? Het lijmpistool ligt klaar.
  • Allerlei andere spullen
    Nog iets waar je aan denkt? Breng het gerust mee en we bekijken wat mogelijk is met het aanwezige materiaal en gereedschap.

Wat mag je verwachten van een Repair Café? Klik hier.

In aanloop naar de verkiezingen stelden we deze vraag

Hoe zit het met het klimaatactieplan van Willebroek? 

Eind 2014 ondertekende onze burgemeester het Burgemeestersconvenant. Onze gemeente engageerde zich toen om vrijwillig de CO2-uitstoot op Willebroeks grondgebied met 20 procent te laten dalen tegen 2020. Wat komt daarvan terecht?

‘We gaan het halen’, kregen we te horen. Joepie? Helaas ging het antwoord enkel over de gemeente Willebroek als organisatie: de gebouwen en werknemers van de gemeente dus, en bijvoorbeeld ook de openbare verlichting.

Samen zorgen die voor amper 1 procent van de totale CO2-uitstoot op Willebroeks grondgebied, dus onze vraag werd hiermee niet beantwoord. (Bovendien, de organisatie Willebroek heeft de ambitie om tegen 2020 klimaatneutraal te zijn. Met een reductie van 20 procent tegen 2020 kunnen we dus moeilijk blij zijn.)

We herhaalden onze vraag en kregen weer documenten in onze mailbox, maar alweer geen helder antwoord. Gelukkig hebben wij een rekenmachine en kunnen we wat cijfers hier en daar combineren, al hadden we liever gehad dat dat niet nodig was.

Het resultaat van ons rekenwerk: alles wijst erop dat de CO2-uitstoot in onze gemeente met zo’n 6 procent gedaald is, een pak minder dan de beoogde 20 procent tegen 2020.

We hopen natuurlijk dat we een rekenfout maakten of dat we onvolledige informatie kregen, maar we vrezen ervoor.

Wie er ook verkozen wordt, in een volgende legislatuur zullen wij, als betrokken burgers, de vinger aan de pols houden. Naast andere grote uitdagingen is klimaat te belangrijk om er nonchalant mee om te gaan.

Klimaan: energiecoöperatie voor Groot-Mechelen

Een energiecoöperatie oprichten in Willebroek: een wild idee dat af en toe eens ter sprake komt tijdens onze transitiecafés, maar uiteindelijk weinig realistisch? Want daarvoor zijn we toch met veel te weinig?

We waren heel blij toen we eind januari hoorden dat er in Mechelen een groep mensen werkt aan een energiecoöperatie voor de regio Groot-Mechelen. Jawel, ook Willebroek hoort daarbij. 

In een energiecoöperatie kan je als burger een deeltje van je spaargeld investeren om zo de toekomst mee vorm te geven. En je beslist mee over het te volgen pad. Van Ecopower heb je waarschijnlijk al gehoord. Er zijn ook heel wat regionale coöperaties. Binnenkort dus ook één in onze regio: Klimaan.

DE ZOMER IS VAN KLIMAAN

Wij zijn Klimaan en we hebben jouw stem nodig om ons verhaal verder te kunnen verspreiden dankzij 'De Zomer is van Mechelen'. Stemmen kan tot 11 mei (!) via: https://www.dezomerisvanmechelen.be/goede-doelen/

Gepostet von Klimaan am Sonntag, 6. Mai 2018

 

We volgen Klimaan van dichtbij op en we maken er deel van uit. Het is een grote groep (een dertigtal mensen!) met tonnen energie, massa’s contacten en heel veel ervaring in de hernieuwbare-energiesector. Het is allemaal nog pril, maar het tempo ligt behoorlijk hoog. Veelbelovend!

We brengen binnenkort dit verhaal ook naar Willebroek. Wie geïnteresseerd is in Klimaan, mag zeker mee naar de maandelijkse vergadering in Mechelen. Maar je kan ook op een andere manier een duwtje in de rug geven, door te stemmen voor Klimaan op ‘de Zomer is van Mechelen’. Zo kan het verhaal van Klimaan verder verspreid worden. Stemmen duurt maar even en kan tot nu vrijdag 11 mei.

Stem dus op Klimaan via dezomerisvanmechelen.be
Meer over Klimaan: www.klimaan.be

Repair Café op zondag 17 juni

Nog even en de deuren van ons eerste Repair Café zwaaien open. Verzamel alvast een paar kapotte spullen en noteer in je agenda:

Zondag 17 juni
Repair Café van 14 uur tot 17 uur
Zomerbar van 14 uur tot 19 uur
In de Mozaïek, Appeldonkstraat 60 in Willebroek

Sfeerbeeld van een openlucht-editie in Klein-Brabant

>>Kom hier alles te weten over het Repair Café op 17 juni

Organiseer mee het Repair Café op 5 maart

Blij dat er zo veel volk was op het infomoment op 8 februari! Een goeie twintig mensen zetten mee hun schouders onder het Repair Café in Willebroek. Bedankt allemaal om mee te doen.

Voor wie er niet bij was: het inspirerende verhaal van Vivianne Mertens van de Klein-Brabantse Repair Cafés heb je gemist. De cake was heerlijk, de avond was gezellig, we leerden wie ‘alles’ kan repareren en wie er twee linkerhanden heeft. Ook fijn: we staan in de krant. Al wie er een kwartier eerder was, mocht mee op de foto voor de Gazet van Antwerpen.

We duiken dieper in de praktische details op maandagavond 5 maart om 20u in de Mozaïek. En daarna zal er nog minstens één bijeenkomst nodig zijn om alles goed georganiseerd te krijgen. Iedereen is welkom. Leuk dat er een aantal mensen mee willen organiseren!

Repair Cafés in de buurt

Op zondag 17 juni houden we ons eerste Repair Café in Willebroek. Al sneller iets kapot? Dan kan je bij de buren terecht.

In Boom

Op zaterdag 24 februari en op zaterdag 5 mei van 14u tot 17u in het Booms Welkom, naast de Oxfam Wereldwinkel in de Blauwstraat.

Meer info op de Facebookpagina van Repair Café Boom

In Klein-Brabant

Op zaterdag 24 februari van 14u tot 17u in het Dorpshuis Vrededaal in Kalfort/Puurs ( L. Van Kerckhovenstraat 1).

En op zaterdag 21 april van 14u tot 17u in CC Ter Dilft in Bornem (Sint-Amandsesteenweg 41-43).

Meer info op de website van Repair Café Klein-Brabant.